Door redactie op donderdag 14 december 2017
Nos idioma Papiamentu ta un idioma riku ku un bunita pasado, E idioma a sobrebibí diferente kontratiempo den pasado i hopi atake di menospresio a wòrdu hasí riba nos lenga Papiamentu. Por ehèmpel tabata wòrdu bisá: Papiamentu is maar een “brabbeltaaltje”; Papiamentu is “koeterwaals”; Papiamentu is geen volwaardige taal; Papiamentu no ta sirbi pa duna enseñasa den dje. Pero durante tempu Papiamentu a proba ku e ta un bunita idioma,riku i variá. I nos grandinan a sa di mantené i transmití sabiduría i konosementu atravers di su ekspreshon- i dichonan masha grasioso. Aki ta sigi algun ehèmpel. Sea kontentu i konforme ku loke bo tin i por hasi Mòfi no mester kere ku e por kanta manera trupial Hopi biaha problema finansiero ta kousa desunion den un kas Ora probresa bin paden, amor ta bula bentana Tata a bisa su yu: Mi ta dominá mi mes, pero ta yega un momentu ku mi pasenshi ta kaba Bela ta sende te kaminda su mecha kaba Ora bo ta den bon i ta disfrutá di loke ta bon, bo no ke pèrdè loke bo tin Yangadó sintá riba felpa, no ke tende (nada) di bank’i palu Ora un hòmber di edat kuminsá un relashon ku un mucha muhé mas yòn kune Kunuku nobo ta pidi un bon chapi òf kunuku nobo ta pidi un chapi skèrpi Bo no por exigi loke ta imposibel di ún hende Bo no por saka seis lomitu for di ún baka Shon Toni ta kana masha steif i règt riba su kurpa Shon Toni parse hende ku a guli palu di basora Ora ku papai no t’ey mas nos lo realisá su balor ku e tabatin pa nos No warda te ora koriente bai pa bo sa balor di bela Swinda tin tres yu ku tres diferente tata Swinda ta manera djaka ku rabu kòrtiko Ku palabra (fuerte) bo por hasi un hende masha doló Palabra ta kòrta kaminda nabaha ta para bira stòmpi Un (hende) hòmber no tin nodi di ta bunita Hende hòmber meste ta djis un tiki menos mahós ku diabel Mamay a bisa su yu Sandra: “Kuidou ku Orlando, e ta hòmber kasá” Orlando ta papél kimá Awor ku Donny ta (birando) bieu e ta bló ta hasi kos di mucha Donny a haña sarampi na grandi (òf na behes) Si bo ta muchu kuidadoso i tímido bo no ta logra nada Pushi ku handschoen no por kohe ratón Según palu kuébu den bida, bo ta haña eksperensia Si kolebra a mordebu, bo mira lagadishi bo ta spanta Si kandela a kimabu, bo ta haña miedu di shinishi Gachi ta masha masha floho mes Gachi ta floho manera kaka di mardugá Pastor a bisa den su predikashi pa keda positivo ya ku no ta kos malu so tin den bida Den mondi di infrou no ta laga di tin maske ta ún palu di shimaruku Ora un hende ta burachi no ta e momentu adekuá pa diskuti serio kune Den botekín ta beter ta papia
Door redactie op zaterdag 26 augustus 2017
Met grote verslagenheid hebben wij kennis genomen van het plotseling overlijden van onze zeer gewaardeerde landgenoot en vriend Elmus (Emmy) Da Costa Gomez. Hij is afgelopen woensdag 23 augustus op 55-jarige leeftijd aan een hartstilstand overleden. Emmy uit Curaçao wordt ook wel de Curaçaose Tilburger genoemd omdat hij 30 jaar in Tilburg/Nederland woonde. Hij was volledig ‘geïntegreerd’ om dat woord maar te gebruiken. In die zin dat hij hier gelukkig woonde met zijn gezin, hier zijn werk, zijn hobby’s en vele vrienden had. Toch ging hij ieder jaar voor minimaal 4 weken tijdens de carnavalsdagen met vakantie naar zijn geliefde eiland Curaçao om carnaval te vieren en bij te tanken zoals hij dat zo passend zei. Honkballer Emmy was een begenadigde werper/pitcher en heeft zowel op Curaçao als in Nederland op redelijk niveau gehonkbald. Met het honkbalteam van HSC Tilburg speelde hij samen met onder andere Ben Thijssen, de huidige coach van het grote Koninkrijk honkbalteam, twee jaar in de Nederlandse overgangsklasse en promoveerde met dat team naar de hoofdklasse. Nieuwe hobby De laatste jaren had Elmus een andere hobby. Hij componeerde muziek en schreef teksten. Niet zomaar muziek, maar muziek en teksten voor het bekende Festival di Tumba. Dit is het grootste muzikale evenement op Curaçao waar wordt gestreden om de Carnavals-hit van het jaar, de Tumba. Emmy heeft zes keer vanuit Tilburg tekst en muziek voor het Tumba Festival aangeleverd. Actief binnen de Antilliaanse gemeenschap van Tilburg Hij trad nooit op de voorgrond maar wist altijd van achter de schermen zijn steentje bij te dragen aan de gemeenschap. Door zijn open en toegankelijk karakter had hij veel vrienden binnen de Antilliaanse kring. Afscheid Op maandag 28 augustus 2017 wordt het leven van Elmus Da Costa Gomez gevierd. Van 13.45 tot 14.15 uur is er in het crematorium van Tilburg een formeel afscheid, met woorden en met muziek. Na het afscheid in Nederland gaat Elmus voorgoed terug naar Curaçao, waar hij in afwezigheid van zijn familie en vrienden wordt gecremeerd. Emmy is er helaas niet meer! Dat hij in vrede moge rusten. Sosega na pas amigu Emmy. Onze gedachten en medeleven gaan uit naar zijn vrouw, gezin en naaste familieleden.
Door Carmine Palm op woensdag 2 augustus 2017
Elk jaar vliegen honderden Curaçaose jongeren de oceaan over om in Nederland te studeren. Dit nieuws staat elk jaar in de kranten. Maar hoeveel jongeren gaan werkelijk studeren, hetzij in Nederland of op Curaçao en in de regio? Daarover lees je niets. Hoeveel jongeren naar Nederland vertrekken om te studeren is niet bekend. Wel is bekend hoeveel jongeren met begeleiding van de Stichting Studiefinanciering Curaçao (SSC) in Nederland gaan studeren. SSC Stichting Studiefinanciering Curaçao (SSC) is een financieringsinstelling die studiefinanciering verstrekt voor het volgen van een MBO, HBO of WO-opleiding op Curaçao, Nederland of in de regio. Ook verstrekt SSC een tegemoetkoming voor het volgen van voortgezet onderwijs. Daarnaast geeft de SSC voorlichting, begeleiden zij studenten en bemiddelen ze bij huisvesting. Het algemene beleid van de SSC is om geen studiefinanciering te geven voor opleidingen in het buitenland die ook op Curaçao gevolgd kunnen worden. Freemovers Er zijn ook jongeren die op eigen kosten in Nederland gaan studeren: de freemovers. Ze maken geen gebruik van de faciliteiten van de SSC. In plaats daarvan doen ze een beroep op de Dienst Uitvoering Onderwijs (Duo) in Groningen. Hoeveel freemovers er zijn is niet bekend. Daling studenten Het aantal studenten dat via SSC in Nederland komt studeren daalt gestaag. Een verklaring voor deze daling is niet eenvoudig. De volgende oorzaken worden genoemd: Het aantal freemovers stijgt; Steeds meer studenten kiezen niet voor Studiefinanciering Curaçao (SSC) omdat ze daar een hogere studieschuld overhouden dan bij Duo. Steeds meer studenten studeren op Curaçao zelf of in de regio. Aantal studenten via de SSC naar Nederland Jaar Aantal Jaar Aantal 2008 350 2013 263 2009 380 2014 248 2010 262 2015 210 2011 273 2016 213 2012 297 2017 218 Een beeld uit 2015 In 2015 kregen 1.066 studenten een beurs van de Stichting Studiefinanciering Curaçao (SSC). 210 studenten vertrokken naar Nederland en 161 gingen in de regio of de Verenigde Staten en Canada studeren. Een kleine 700 studenten bleven op Curaçao. De grootste groep ging naar de University of Curaçao. Dat schreef het Antilliaans Dagblad van 22 juli 2015. De grootste groep die door SSC financieel ondersteund wordt, bestaat dus uit studenten die op Curaçao hun studie voortzetten. Beter beeld is nodig Het is jammer dat er een beeld heerst dat de meeste studenten in Nederland gaan studeren en dat er steeds minder leerlingen na hun middelbare school niet verder studeren. Terwijl op Curaçao zelf veel leerlingen opleidingen volgen op scholen voor middelbaar en hoger onderwijs en op de University of Curaçao. Het Ministerie van Onderwijs, Wetenschap, Cultuur en Sport zou deze cijfers ook eens moeten publiceren. We krijgen dan een beter beeld van de studerende Curaçaose jeugd.
Door Carmine Palm op woensdag 26 juli 2017
Schiphol krijgt het alleenrecht om te vliegen op de Caribische eilanden in het Koninkrijk. Dat heeft de Nederlandse minister Stef Blok van Veiligheid en Justitie in februari bepaald. Wie vanuit Nederland naar Curaçao, Aruba, Sint Maarten en Bonaire wil vliegen kan gebruik maken van drie maatschappijen: KLM, TUIfly en Airberlin. KLM en TUIfly vliegen dagelijks vanuit Schiphol. Airberlin vliegt in de zomer één keer per week en in de winter twee per week vanuit Düsseldorf. TUIfly via Eindhoven TUIfly wilde in 2015 vluchten beginnen van Eindhoven Airport naar Aruba en Curaçao. De plannen werden in de regio én in België en Duitsland goed ontvangen en het animo onder passagiers was groot. De Nederlandse overheid stak echter een stokje voor die plannen, aangezien Eindhoven niet over voldoende faciliteiten beschikt om drugssmokkel tegen te gaan op de zogeheten risicovluchten. Geen vluchten meer vanaf Eindhoven De hoop van TUIfly om vanaf Eindhoven Airport vluchten naar de Antillen aan te bieden is in 2017 definitief de grond in geboord. Minister Stef Blok van Veiligheid en Justitie heeft een wetsvoorstel ingediend om Schiphol exclusief aan te wijzen als luchthaven voor Caribische vluchten. In het wetsvoorstel is opgenomen dat vluchten van en naar Aruba, Bonaire, Curaçao, Sint Maarten, Suriname en Venezuela alleen van Schiphol gebruik mogen maken. Daar zijn wel de technische en personele faciliteiten aanwezigen om de zogeheten honderdprocent-controles uit te voeren. Ook zijn er cellen aanwezig om gesnapte bolletjesslikkers op te sluiten. Alleen in noodgevallen als vliegtuigen niet op Schiphol kunnen landen, mogen ze uitwijken naar een ander vliegveld. Teleurgesteld Het eilandbestuur van Bonaire vindt het jammer dat de plannen definitief niet doorgaan en stelt voor om de honderdprocent-controles in te voeren op het eiland zelf, zodat deze niet meer in Nederland plaats hoeven te vinden. Ook managing director Michiel Meijer van TUIfly probeert de overheid over te halen om het besluit over de honderd procent controles op Eindhoven Airport te heroverwegen. ”Er moet budget voor komen om dat mogelijk te maken.” Passagiersgegevens Ook wat betreft passagiersgegevens zal het een en ander gaan veranderen. Tijdens het Justitieel Vierlanden Overleg in juli maakten Minister Stef Blok, Curaçao, Sint-Maarten en Aruba afspraken om passagiersgegevens uit te wisselen. Eerst moet de wet- en regelgeving van alle vier de landen op elkaar worden afgestemd om de uitwisseling in de toekomst mogelijk te maken.
Door Carmine Palm op dinsdag 18 juli 2017
Miep Diekmann, schrijfster van jeugdboeken, is op 9 juli overleden. Maria Hendrika Jozina (Miep) Diekmann is geboren in Assen op 26 januari 1925. Van 1934 tot eind 1938 woonde ze in Willemstad op Curaçao. Haar vader was daar commandant van de militaire politie was. Diekmann schreef zo’n zeventig kinder- en jeugdboeken, waarvoor ze vaak teruggreep op haar eigen jeugdjaren op de Antillen. Ze werd diverse keren bekroond. Voor ‘De boten van Brakkeput’ (1956) kreeg ze de Kinderboekenprijs (de latere Gouden Griffel). En voor ‘Dan ben je nergens’ (1975) meer kreeg Diekmann de Nienke van Hichtum-prijs . Ze schreef de historische roman ‘Marijn bij de lorredraaiers’ (1965) en ‘De dagen van Olim’ (1971) voor de wat oudere jeugd waarin taboeonderwerpen (seks, slavernij) voorkwamen. Maar ze schreef ook veel boeken voor jongere kinderen. In een interview met Erna Staal in het tijdschrift Jaarboek Letterkundig Museum 6 uit 1997 vertelt Miep Diekmann waarom veel van haar boeken over Curaçao gaan: Geen enkel boek over zwarte kinderen “Ik wist al heel vroeg dat ik kinderboeken zou gaan schrijven. Ik zat op Curaçao op een nonnenschool en daar werd ik voor het eerst geconfronteerd met donkere kinderen, want die hadden wij toen helemaal niet in Nederland, in 1934. Ik was ongelofelijk nieuwsgierig en ik las veel, maar er was geen enkel boek over zwarte kinderen te vinden. En je ging aan zo'n kind ook niet vragen, “Zeg, is je grootvader nog slaaf geweest?” Want dat had ik wel eens bij de dienstmeisjes geprobeerd, maar die wilden daar niet over praten. Die wilden zelfs hun eigen taal niet spreken. Ze waren allemaal naar school geweest en het was een soort statussymbool om Nederlands te spreken. Mijn ouders hoefde ik niks te vragen, want die wisten ook niets van zwarte mensen af. Het idee kwam als een soort bliksemflits. Als er geen boeken over zwarte kinderen zijn, ga ík ze wel schrijven, bedacht ik. En van dat idee ben ik feitelijk nooit afgeweken. Maar noem het géén roeping! Het is gewoon ontstaan uit verontwaardiging.” “Eind 1938 gingen we terug naar Nederland. Mijn ouders gingen uit elkaar, scheiden kon niet vanwege het geloof. Ik bleef bij mijn vader. Nadat hij in de oorlog in krijgsgevangenschap was geraakt, woonde ik bij een toeziend voogd.” “Het tweede boek dat verscheen, Panadero pan (1947), is mijn eerste West-Indische boek. Geheel geschreven op mijn herinnering als dertienjarige. Eigenlijk voelde ik toen al dat ik mijn thema had gevonden. Ik zat natuurlijk steeds met een hoop vragen, maar bij wie kon ik te rade? Er was absoluut geen voorbeeld voor mij. Dat heeft in feite nog jaren geduurd.” De boten van Brakkeput “Halverwege de jaren vijftig schreef de Arbeiderspers een wedstrijd uit voor een kinderboek. Daar heb ik De boten van Brakkeput voor geschreven. Ik zag eindelijk een kans om eens iets heel anders te doen en misschien bij een andere uitgeverij terecht te komen. Maar ik kreeg het manuscript terug, met een briefje van Reinold Kuipers dat het helemaal geen kinderboek was en dat het slecht was. Daar zat ik. Ik liet het briefje lezen aan een goede vriend van mij, de letterontwerper Helmut Salden. Die heeft mij vervolgens geïntroduceerd bij Leopold. Daar wilden ze het graag uitgeven, maar ze zeiden wel dat ik met een dergelijk boek nooit geld zou verdienen of naam zou maken. Daar ging het me helemaal niet om. Ik wilde het gewoon publiceren.” “Eigenlijk zou over 1956 een boek van Annie Schmidt bekroond worden als beste kinderboek van het jaar. De eerste winnaar was An Rutgers, de tweede Cor Bruijn, en dus moest de derde wel Annie worden. Zo gaat dat met prijzen, niet? Maar in de jury dat jaar zat Hannie Wolf, hoofd uitleen jeugdboeken in Den Haag en die kwam met mijn boek. Ze zei tegen de jury: “De boten van Brakkeput moeten jullie lezen, dat is echt nieuw!” Toen zijn vier van de vijf juryleden omgegaan. En daarmee had ik die prijs. De boten van Brakkeput werd “beste kinderboek van het jaar 1956”. Padu is gek “Ik had natuurlijk een thema waarbij ik geen concurrentie had. Er was niemand die op mijn manier over zwarte kinderen schreef. Ondertussen was Padu is gek (1957) verschenen. Op het moment dat Leopold nog niet de definitieve beslissing had genomen over Brakkeput, belde mijn oude baas uit Assen op dat hij wel een boek van mij wilde uitgeven. Ik ben bij mijn moeder in Assen in huis gaan zitten en ik heb het verhaal in één keer opgeschreven, in acht dagen en nachten. Van 's ochtends tot 's ochtends vroeg. Met een fles brandewijn op tafel. Mijn moeder zei: “Ik vind het niet erg dat je drinkt, maar wil je het wel uit een glas doen?” Padu verscheen uiteindelijk ook bij Leopold.” “Vervolgens kreeg ik een opdracht van de Koopvaardij. Er moest een boek komen dat meer jongens naar de zeevaart zou trekken. Eerst wilden ze mij een Europese kustreis laten maken, maar ik wilde naar de Antillen om research te doen. Na wat heen en weer gepraat regelde ik dat ik daarheen kon. De Stichting voor Culturele Samenwerking tussen Nederland, Indonesië, Suriname en de Nederlandse Antillen (Sticusa) in Amsterdam regelde mijn daggeld, als tegenprestatie hield ik lezingen. En voor de Koopvaardij schreef ik Driemaal is scheepsrecht (1960). Maar eíndelijk kon ik onderzoek plegen, kon ik kijken of het allemaal wel klopte wat ik had opgeschreven. Ik was ondertussen drieëndertig, dus er zat al twintig jaar tussen mijn herinnering en het schrijven van die Antilliaanse boeken.” Gewoon een straatje “Op de Antillen heb ik een opzet gemaakt voor Gewoon een straatje (1959), de personages zijn allemaal geïnspireerd door bestaande kinderen. Tijdens de terugreis aan boord heb ik de verzamelde gegevens uitgewerkt. Als je die drie boeken in chronologische volgorde leest, Brakkeput, Padu en Een straatje, zie je dat ieder boek steeds een beetje Antilliaanser is geworden.”
Door redactie op woensdag 12 juli 2017
In de zomervakantie gaan weer veel mensen vanuit Nederland naar Curaçao. Op Curaçao zijn naast de traditionele keukens ook een groot aantal internationale keukens vertegenwoordigd zoals Chinees, Braziliaans, Thais, Italiaans en Argentijns. Is er ook een Nederlandse keuken en welke typische Nederlandse gerechten vind je op het eiland? Voor de inwendige mens wordt op Curaçao goed gezorgd. Wie op vakantie zin krijgt in Nederlandse producten en niet zelf wil koken kan dat in ruime mate doen op het eiland. Hier een kleine greep uit de ruime keus. Nederlandse snacks De vertrouwde Nederlandse snackbar met onder anderen frites, kroketten, frikadellen en bamihappen is ook Curaçao te vinden. Op Mambo Beach bij Aloha en Friethuis Caracasbaai op de Caracasbaaiweg zitten er twee vlak bij elkaar. De Hollandsche Snackbar vind je bij tankstation Vanddis. En langs de Weg naar Westpunt bij Daniel vind je bij Grote Berg de snackkar van Grote Berg Patat. Pannenkoeken Pannenkoeken vind je op diverse plekken. In de voormalige kloostertuin achter de kerk in Barber, naast de ingang van Hofi Pastor, ligt Klosterküche. Daar vind je zoete en hartige pannenkoeken met biologische ingrediënten uit eigen tuin. Maar ook Lekker en Zo uit Nederland heeft nu een vestiging op Curaçao. Deze ligt aan de Curaçao Beach Boulevard. Daar kun je genieten van pannenkoeken, wafels en andere lekkernijen. Stroopwafels Behalve bij Van den Tweel supermarkt op Jan Thiel en Zeelandia kun je ook op straat stroopwafels kopen. Voor Van den Tweel op Zeelandia staat een heuse stroopwafelkraam. Het is niet bekend of deze kraam het hele jaar staat, maar wie weet heb je geluk. Haring Ook voor de deur bij Van den Tweel supermarkt in Zeelandia vind je de haringkar van Piet en Annemiek. De Hollandse Nieuwe haring wordt elk jaar vanuit Nederland ingevlogen. De Hollandse Nieuwe staat voor haring die tussen half mei en juli is gevangen in de Noordzee/Noord Atlantische Oceaan en die geschikt is voor consumptie. Verder verkoopt het echtpaar ook kibbelingen. Nederlandse visgerechten Zin in vis uit de Noordzee? Dat kan ook op Curaçao bij Fishalicious. De eigenaar komt uit Urk en heeft behalve vis uit het Caribisch gebied ook vis uit Nederland. Fishalicious ligt in het centrum vlakbij het Avila Beach hotel. Mosselen Mosselen mogen niet ontbreken. Bij Restaurant Cristal te Pietermaai heb je de meeste kans om mosselen te eten. Want mosselen zijn er niet altijd. Ook kun je bij Cristal paling eten. Wil je eerst gaan zwemmen en dan mosselen eten? Dan moet je naar Kokomo Beach bij Vaerssenbaai als ze op het menu staan. Andere Nederlandse eetgelegenheden Een typisch Nederlands eetcafé is Bijna Thuis aan de Caracasbaaiweg. Daar kun je genieten van stamppotten, Hollandse asperges en gehaktballen. In het centrum bij het Wilhelminaplein tref je het Nederlands terras Plein Café Wilhelmina met 20 verschillende soorten bier. De gerechten zoals lekkerbek, zalm, kipfilet en biefstuk hebben allemaal namen van de leden van het Koninklijk huis.
Door redactie op woensdag 24 mei 2017
Feyenoord is voor het eerst sinds 1999 landskampioen (voetbal). De voetbalclub uit Rotterdam heeft over de hele wereld fans, ook op Curaçao. Een grote fan is Peter van Leeuwen. Peter heeft een lied aan zijn club en het vooral het legioen geschreven. Hieronder zijn verhaal dat op 1 mei is verschenen op www. defeijenoorder.nl. Al 22 jaar woont hij op Curaçao, al een half jaar heeft hij het lied op zak, maar nu hij op vakantie in Nederland is, is Peter van Leeuwen, apotheker en al zijn hele leven (61 jaar) Feyenoord fan, de studio ingedoken om het lied, “De Allermooiste Club”, te laten opnemen en uitbrengen. “Het is een lied voor het Legioen. De onvoorwaardelijke en eeuwige liefde voor hún club, de trots, de warmte, zoals ik dat zelf ook voel, dat zit erin”. Aan de melodie zal een mogelijk warme ontvangst niet liggen. Van Leeuwen gebruikte een van de bekendste liedjes van Creedence Clearwater Revival, “Have You Ever Seen The Rain”, uit 1970. “Een van mijn favoriete nummers en uit het jaar dat Feyenoord als eerste club de Europese en Wereldtitel won. Dat onbeschrijfelijke gevoel dat ik toen had, heb ik nog steeds. Ik vind Feyenoord de allermooiste club, met het mooiste stadion, het mooiste tenue, de mooiste supporters, en die heerlijke Rotterdamse mentaliteit. Tuurlijk moeten we kampioen worden, zoals we dat elk jaar willen, maar ook als we dat niet worden, verandert dat niets aan onze liefde voor de club. Die club zit in ons bloed en daar zijn we trots op”. Van Leeuwen was erbij toen de Europacup I op de lijnbaan in 1970 werd getoond. 6 jaar daarvoor was hij voor het eerst in die machtige Kuip geweest. Aan de hand van zijn vader zag hij ‘Feijenoord’ met 9-4 winnen van Ajax, de eeuwige rivaal. “Ja, ik heb de gouden jaren meegemaakt. En ik hoop dat die er weer aankomen. Het begin is er, want dit seizoen is toch een absoluut hoogtepunt”. Wat hem vooral deed besluiten een ode aan zijn club en het Legioen te schrijven was het gevoel dat de huidige selectie dit hele seizoen weer oproept bij de fans. “Deze selectie straalt weer van kracht en teamliefde. Er staan persoonlijkheden in het veld, mooie koppen, technisch begaafde spelers en af en toe met magistraal voetbal. Ze hebben alles voor elkaar over. Ik was erbij toen Manchester in de Kuip verslagen werd. De sfeer bracht mij terug naar de gouden jaren met Willem van Hanegem en Coen Moulijn. Ik gloeide van trots en om mij heen werd er geklapt en gehuild tegelijk. Dát doet Feyenoord met je, en deze selectie heeft een ongekende band met het publiek. Het zijn eerlijke harde werkers, maar ook begaafde voetballers, en echte Feyenoorders. Geen kapsones, gewoon blij dat ze voor dit mooie publiek mogen spelen”. Het lied zal vooral ook de oudere supporters aanspreken. Het lied loopt als een trein en verwijst ook naar de bekende Feyenoordliederen als “Hand in Hand Kameraden” en “Niets is sterker dan dat ene woord”. “Ja, ik heb het een half jaar geleden geschreven en ik heb inspiratie geput uit die prachtige klassieke Feyenoord liedjes. Ik hoop dat dit ook een ‘klassieker’ wordt die tot in de eeuwigheid uit de stadionspeakers zal schallen met een Legioen dat uit volle en trotse borst meezingt. Ik heb vooral dat gevoel van liefde en trots geprobeerd weer te geven, en denk dat dat goed gelukt is. Ik hoop dat de fans dat ook vinden, daar doe ik het voor”. Van Leeuwen kwam vorige week in Nederland aan en ging meteen met zijn liedje op zoek naar iemand die het nummer zou kunnen opnemen. “Ik ging naar Radio Rijnmond en de dame aan de balie zei dat er een studio in de buurt was, Rocktown. De eigenaar daarvan, Ocki Klootwijk, was direct enthousiast en afgelopen dinsdag is het nummer in één dag opgenomen met professionele muzikanten. De sfeer in de studio was geweldig, en dat hoor je terug. Ocki heeft die sfeer magistraal in de groeven geslingerd. Een topprestatie die bij het lied past”. Van Leeuwen is overigens geen onbekende op Curaçao en in Nederland. Hij richtte in 2001 de Stichting Schoon Milieu Op Curaçao (SMOC) op. Met SMOC strijdt hij tegen de luchtvervuiling van de raffinaderij op het eiland. Naast met succes gevoerde rechtszaken verscheen hij in Nederland in tv-programma’s als Zembla en Brandpunt, en haalde hij ook regelmatig de Nederlandse grote dagbladen en radiostations. Hij is een bekende bij de ministers van Koninkrijksrelaties (nu Ronald Plasterk), bij Eerste en Tweede Kamerleden en had de eer om (voormalig) Koningin Beatrix, Prins Willem Alexander en Prinses Maxima te ontmoeten op Curaçao. In 2013 ontving Van Leeuwen een Koninklijke Onderscheiding. Ook in de muziekwereld heeft de apotheker zijn sporen nagelaten. “Muziek is mijn grote liefde, naast Feyenoord. Vanaf begin jaren zeventig is de Amerikaanse countryrock band Poco mijn grote liefde. Inmiddels kan ik de (ook voormalige) leden tot mijn vriendenkring rekenen. Ik was zelfs executive producer voor een soloalbum van de zanger/gitarist Paul Cotton. Ik heb zijn soloalbum ‘When The Coast Is Clear’ in 2004 uitgebracht op mijn label Seahorse Productions Curaçao. Ook met de oprichter van Poco, de legendarische Richie Furay (samen met Neil Young en Stephen Stills oprichter van Buffalo Springfield) is Van Leeuwen de studio in geweest. Op het album ‘Heartbeat of Love’ van Furay (2005) staat het hemelse ‘Kind Woman’, met Neil Young en Kenny Loggins als gasten. “Ja, dat zijn hoogtepunten in mijn leven. Muziek maakt je blij. De release van dit door mij geschreven Feyenoord lied is een nieuw hoogtepunt. Ik ben ontzettend trots en hoop dat het een nieuwe klassieke stadion hit wordt. Het heeft alles wat daar volgens mij voor nodig is”. Lied: DE ALLERMOOISTE CLUB Uit: www.defeijenoorder.nl
Door Carmine Palm op woensdag 10 mei 2017
De wereldwijde discussie fluoride in drinkwater ook op Curaçao In maart werd een motie aangenomen door de Staten die stelt dat de regering van Curaçao moet aandringen om onmiddellijk te stoppen met de toevoeging van fluoride aan het drinkwater. Dit omdat toch nog steeds ongeveer 95 procent van de bevolking gebitsproblemen heeft. Deze wereldwijde discussie speelt nog steeds op Curaçao. Fluor aan het drinkwater toevoegen: is dat goed of slecht? Moet Curaçao geen fluoride in het drinkwater toevoegen of juist meer fluoride toevoegen? Waar komt fluoride vandaan? Fluoride is een giftig industrieel afvalproduct dat vrijkomt bij het produceren van fosfaat meststoffen en aluminium. Een grote aluminiumproducent had een slim plan bedacht om de giftige afvalstof te gebruiken als toevoeging in drinkwater en voor tandpasta’s. Zo ontstond er een markt voor een afvalproduct, fluoride, en er kon ook nog geld verdient worden. Wanneer werd fluoride in het drinkwater toegevoegd? De fluoridering (toevoeging van fluoride in het drinkwater) van drinkwater is begonnen in de jaren 1930 en in 1946 aangedragen als de oplossing voor het voorkomen van tandbederf (cariës). In 1960 werd ook in Nederland drinkwaterfluoridering aangedragen als de oplossing van de ziekte cariës. Waar was fluoride goed voor? De testresultaten in Amerika genereerden een cariësreductie van 60%. Het gebruik van de juiste hoeveelheden fluoride helpt dus gaatjes in tanden en kiezen te voorkomen. De geringe hoeveelheid fluoride die van nature in het Nederlandse water zit, werd in 1960 kunstmatig verhoogd tot 1,2 ppm (parts per million) omdat ook in Nederland de resultaten vergelijkbaar waren met de onderzoeken in de Verenigde Staten. Het volksgezondheidsprobleem dat cariës heette kon niet langer wachten op een oplossing en zo werd het toevoegen van fluoride een feit. Dit leek een groot succes maar tegenwoordig heeft niemand het er meer over. Hoe kan dat? Ja hoe kan dat? De toenemende individualisering van de samenleving en het anders denken over collectieve gezondheidspreventie klonken ook door in het debat over de drinkwaterfluoridering. Men vond dat gebitsonderhoud een persoonlijke keuze was, die niet kon worden opgedrongen door de overheid. Vanwege dit groot maatschappelijk verzet is in vele landen, waaronder Nederland, besloten geen fluoride meer aan het drinkwater toe te voegen, vooral omdat de gebruikers dan geen keus zouden hebben. Is flouride schadelijk voor de gezondheid? Naast een positief effect op de hardheid van het tandglazuur heeft fluoride ook een aantal bewezen en (nog) onbewezen risico’s. Fluoride bleek schadelijk te zijn voor de botten, tanden, nieren en hersenen. Bijwerkingen kunnen zijn: zweertjes in de mond, buikpijn, huiduitslag, hoofdpijn, duizeligheid, concentratiestoornissen, depressies en aantasting van het zenuwstelsel. De Wereldgezondheidsorganisatie waarschuwde dat een dagelijks gebruik van 2,0 tot 8,0 milligram fluoride – een hoeveelheid die bij veelvuldig gebruik van fluoridetandpasta en gefluorideerd water gemakkelijk wordt bereikt – kan leiden tot fluorose van het skelet, een ernstige botziekte. Kunnen de tanden zonder fluoride? Fluoride zit nog steeds in tandpasta’s. Ook zijn er mineralen en vitaminen nodig voor sterke tanden. Zoals vitamine A, D en K2, de mineralen calcium, magnesium en fosfor en visvetzuren. Ook belangrijk: het goed verzorgen van je gebit. Naarmate de bevolking beter poetst, wordt het extra effect van waterfluoridering kleiner. De Wereldgezondheidsorganisatie stelt dat de tanden van mensen in landen waar fluoride aan het water wordt toegevoegd tegenwoordig niet sterker, steviger of beter zijn beschermd tegen gaatjes. Is alle drinkwater wereldwijd vrij van fluoride? In Nederland is al in 1973 via een arrest van de Hoge Raad besloten om geen fluoride aan drinkwater toe te voegen. Er zit van nature al een kleine hoeveelheid fluoride in drinkwater, dus had het niet veel zin om nog extra fluoride aan water toe te voegen. Ook België en Frankrijk voegen geen fluoride meer toe. Amerika, Canada, Australië, Nieuw Zeeland en Brazilië voegen wel fluoride toe aan hun drinkwater. En in het Koninkrijk der Nederlanden? Binnen het Koninkrijk der Nederlanden wordt alleen op Curaçao sinds 1962 fluoride aan het drinkwater toegevoegd. Op Aruba en St. Maarten wordt dit niet gedaan. En hoeveel fluoride zit in het drinkwater op Curaçao? Eerst zat er 1,5 ppm in het drinkwater en sinds 2012 zit er 0,5 ppm fluoride in het drinkwater. En wat is de volgende stap op Curaçao? Zoals gezegd hebben de Staten van Curaçao in maart besloten om helemaal geen fluoride toe te voegen aan het drinkwater. De reden dat nog steeds fluoride in het drinkwater zit is dat het effectief is tegen tandbederf op Curaçao. Een aardig deel van de bevolking leeft in armoede, veel mensen hebben slechte eetgewoontes en poetsen hun tanden slecht. Maar ook op Curaçao speelt het vraagstuk of je als overheid mag beslissen voor het volk dat zij fluoride tot zich moeten nemen. Daarom is besloten om de fluoride eruit te halen maar tot nu toe is het nog niet gebeurd. Zijn er nog andere maatregelen nodig op Curaçao? Het waterleidingsbedrijf op Curaçao kan de fluoride pas aanpassen als de wet aangepast wordt. En dat traject duurt maanden. Ook moet er een goed functionerende tandartsenbus komen, en moet een halfjaarlijkse controle bij de tandarts opgenomen worden in de basisverzekering ziektekosten. Daarnaast moeten er fluortabletten beschikbaar zijn voor mensen die dat nodig hebben ter bescherming van hun gebit. Bovendien moet de overheid een campagne beginnen om de bevolking bewust te maken van het belang van een goed verzorgd gebit. Hoe denk jij erover? De discussie over fluoride is op Curaçao, net zoals in de rest van de wereld, verdeeld in felle voor- en tegenstanders. Het mineraal fluoride zou nodig zijn voor een gezond gebit, maar in pure vorm is het ook een giftig industrieel afvalproduct. Het is dus de vraag of fluoride, zeker in hoge dosis, wel zo gezond is voor ons lichaam en onze gezondheid, en of dat opweegt tegen de zogezegd gunstige werking op onze tanden. Wat denk jij? Moet de nieuwe regering fluoride helemaal uit het drinkwater halen zoals in maart door de oude regering heeft voorgesteld? Of laat de nieuwe regering fluoride in het drinkwater? Je kunt je reactie hieronder plaatsen.
Door redactie op donderdag 4 mei 2017
De kiezers van Curaçao hebben op 28 april vooral strategisch gestemd. De kleine politieke partijen verloren of verdwenen terwijl de grote partijen wonnen. De boodschap van de kiezer is duidelijk: ga regeren. MP (Movementu Progresivo) van Marilyn Moses blijft op 1 zetel maar kreeg minder stemmen dan in oktober. KdNT (Korsou di Nos Tur) van Amparo dos Santos gaat van 3 naar 2 zetels en PS (Pueblo Soberano) van Jaime Cordoba verliest 1 zetel en houdt 1 zetel over. De PNP (Partido Nashonal di Pueblo) van Humphrey Davelaar verdwijnt ook uit de politiek omdat ruim de helft van de stemmen is meegenomen door oud-PNP-er Suzy Camelio Römer en haar nieuwe PIN (Partido Inovashon Nashonal). Zij krijgt 1 zetel. UKH (Un Korsou Hustu) van Omarya Leeflang verdwijnt uit de politiek. Winnaars PAR (Partido Alternativa Real) van Eugene Rhuggenaath kwam als grote winnaar uit de bus en ging van 4 naar 6 zetels. MAN van Hensly Koeiman werd tweede en ging van 4 naar 5 zetels. De MFK (Movementu Futuro Korsou) van Gerrit Schotte werd derde en ging ook van 4 naar 5 zetels. Nieuwe coalitie De coalitie zal waarschijnlijk gevormd gaan worden door PAR en MAN. De lijststrekker van PAR, Eugene Rhuggennaath, heeft altijd aangegeven niet met de MFK en andere kleinere populistische partijen in zee te gaan. Al vindt Schotte van de MFK dat zijn partij niet kan worden buitengesloten omdat ze 1 zetel meer hebben gekregen. Integer bestuur? Met de partijen PAR en MAN lijkt Curaçao te kiezen voor een integer bestuur. Is dat wel zo? Beide lijststrekkers hebben een betrouwbaar en schoon imago. Dat kan niet per se gezegd worden van hun partij. Rhuggenaath heeft in 2009 gebroken met de PAR omdat hij het niet eens was met de vriendjespolitiek. En Hensley Koeiman heeft een ‘schoon’ imago. Dat wil zeggen geen banden met de gokwereld en de maffia. Het is te hopen dat beide heren hun partijleden met voldoende overtuiging meekrijgen zodat Curaçao weer in rustig vaarwater komt. Als PAR en MAN betrouwbare personen kunnen voordragen die niet zullen overlopen, zou er met 11 zetels een zeer stabiele regering gevormd kunnen worden. PIN erbij verstandig? De coalitie van PAR en MAN heeft een krappe meerderheid van 11 zetels. Maar is het verstandig om deze uit te breiden met PIN? PIN is een jonge partij met een ervaren lijsttrekker. De rest van de jonge partijleden heeft deze ervaring niet. Zullen er eventuele overlopers in deze partij zijn? Gevaar Schotte Want het gevaar Schotte ligt altijd op de loer. Hij zal niet ophouden om de partijen te beïnvloeden. Hij zal zich met zijn MFK in de oppositie niet zomaar laten wegzetten. Hij zal er alles aan doen om uit de gevangenis te blijven en zijn macht in te zetten om zijn zaak te redden. Drug- en gokmaffia Maar ook de internationale drugs- en gokmaffia heeft in het verleden al laten zien de nodige invloed te hebben. En die zal niet schromen om politici bij alle partijen in te zetten om hun belangen te verdedigen. Ze kunnen een ontwrichtend effect op de Curaçaose politiek hebben. Met de verkiezingsuitslag komt er hopelijk een einde aan een periode van onrust op Curaçao, waar een deel van de politiek is verweven met de drug- en gokmaffia. Die probeert met het omkopen van politici en particuliere giften invloed te kopen. Een stabiel Curaçao Schotte heeft nog altijd de steun van bijna een vijfde van de Curaçaose kiezers, vooral uit de zeer arme wijken van Curaçao. Die houden zich niet bezig met grote politieke vraagstukken, maar met praktische oplossingen voor hun persoonlijke problemen. Kunnen ze bijvoorbeeld vandaag eten, kunnen de kinderen naar school en kunnen ze weer aangesloten worden op de waterleiding? Het is nu vooral aan nieuwe coalitie om door economisch herstel de positie van deze onderlaag te verbeteren. Daar wordt héél Curaçao stabieler van.
Door redactie op dinsdag 25 april 2017
Op 28 april gaat de bevolking van Curaçao weer naar de stembus. Amper zeven maanden na de laatste verkiezingen. Sinds die tijd wordt er niet meer geregeerd op Curaçao en vliegen de politieke partijen elkaar in de haren. Wat moet er gebeuren zodat Curaçao een stabiele coalitie krijgt die eindelijk gaat regeren? Op 5 oktober waren er Statenverkiezingen. De totstandkoming van het kabinet duurde 2,5 maand en op 23 december werd het kabinet Koeiman beëdigd. Na 50 dagen, op 12 februari, viel het kabinet al, nadat twee parlementsleden hun steun introkken en de regering niet meer op een meerderheid in de Staten kon rekenen. Op 24 maart werd het kabinet Koeiman opgevolgd door het kabinet Pisas. Ongekend en schaamteloos Curaçao kent dus sinds begin 2017 al twee kabinetten. Wat er allemaal niet is gebeurd. Je denkt: erger kan dit niet worden, maar de afgelopen maanden waren ongekend en schaamteloos. Het leugenachtige populisme heeft haar intrede gedaan op Curaçao en wordt beoefend door het kabinet Pisas. Het heeft de politieke omgangsnormen verhard en het dieptepunt was de klap die tijdens een Statenvergadering werd uitgedeeld. Politici liegen zonder blikken of blozen en komen met onuitvoerbare plannen. Ze proberen zelfs de verkiezingen tegen te houden. Curaçao heeft daarvoor een aanwijzing gekregen van de Rijksministerraad. Geen politieke ideologie Vroeger hadden politieke partijen nog een beperkte ideologie. Nu ontbreekt die ideologie volledig. Daardoor wisselen de volksvertegenwoordigers gemakkelijk van partij of ze beginnen voor zichzelf. Men kijkt alleen naar eigen belang, salaris en pensioen. Immers het salaris van een parlementslid is riant. In een bestel met 21 zetels kan het onmiddellijk de val van de regering betekenen. Geen interesse in de waarheid Niet alleen de politici wisselen makkelijk van partij maar ook een groot deel van de kiezers doet dit. En een deel van de kiezers is niet geïnteresseerd in de waarheid. Ook hier geldt het eigen belang. Politici die de arme wijken intrekken en voedsel uitdelen doen het goed. Politieke partijen, kijk naar jezelf Om toch een keer een stabiele regering te vormen moeten politieke partijen eens goed naar zichzelf kijken en naar de personen die zich kandidaat stellen. Ze moeten er proberen achter te komen wat de drijfveren zijn van deze kandidaten. Hebben ze geen verborgen agenda? Maar ja, de partijtop moet dit wel willen en kunnen. Het zal een hele klus zijn maar het moet daar beginnen. Echt communiceren Ook moet je als partij een ideologie hebben en een lijsttrekker benoemen die de boodschap van je partij kan overbrengen. Die werkelijk communiceert en geen slap verhaal houdt. Werkelijk communiceren doe je door de (arme) wijken in te trekken. Maak contact met de kiezer en doe iets voor hen. Niet alleen tijdens de verkiezingscampagne. Dat levert alleen maar absurde beloftes op die niet na te komen zijn. Maar door je beloftes na te komen tijdens een regeerperiode krijg je ook kiezers die weer in de politiek gaan geloven.